Mario Vargas Llosa o sobie samym

     Autobiografia Mario Vargasa Llosy, Jak ryba w wodzie. Wspomnienia, jest pozycją od której należy zacząć przygodę z tym pisarzem. Dla tych, którzy Llosę już trochę znają, książka jest świetnym uzupełnieniem i wyjaśnieniem wielu wątków podejmowanych w powieściach, zwłaszcza, jeżeli chodzi o giganta - Rozmowę w „Katedrze”.

    Jak ryba w wodzie. Wspomnienia to naprzemienne przywoływanie wspomnień z czasów młodzieńczych z doświadczeniami z lat 1987-1990, przepełnionych polityką, gdy Noblista starał się o fotel prezydenta Peru. Autobiografia z 1993 roku jest ponad sześciuset stronicowym dziełem w którym pisarz uzewnętrznia się, jednak z umiarem i z zachowanym dystansem, dzięki czemu chroni swoją rodzinę. Jednak wiele z przywołanych wydarzeń szokuje swoją brutalnością, wręcz niewiarygodnością. Dotyczą one głównie niezwykle trudnej, pozbawionej miłości relacji z ojcem, którego mały Mario poznał w wieku kilku lat, dotychczas żyjąc w przeświadczeniu, że jego ojciec nie żyje. Jednak najbardziej zdumiewające są wspomnienia z pobytu w szkole wojskowej Leoncia Prady, które stały się źródłem głośnego i kontrowersyjnego debiutu powieściowego pisarza. Wiele innych istotnych doświadczeń Llosy, czy to prywatnych, czy związanych ze sferą publiczną, możemy odnaleźć w niemalże każdej jego powieści czy opowiadaniu. Jest o ciotce Julii, która była jego pierwszą żoną, jest o Zielonym Domu, będącym miejscem cielesnych uciech, o knajpie o wymownej nazwie „Katedra”, o drodze do zostania pisarzem, o peruwiańskich Indianach i wielu innych rzeczach, których Llosa doświadczył. Dlatego też autobiografię momentami czyta się jak znaną nam już powieść, co na mnie wywarło ogromne wrażenie.

     Oprócz przywoływania wydarzeń, doświadczeń, ważnych postaci w swoim życiu, Llosa dzieli się z nami swoimi upodobaniami literackimi, przywołując nazwiska, które wywarły na nim największy wpływ jako pisarzu. Najważniejszym z nich był Aleksander Dumas, któremu Peruwiańczyk zawdzięcza to, kim jest i czym się zajmuje do chwili obecnej. Llosa z pasją pisze o przeczytanych książkach na każdym etapie swojego życia, o pierwszych próbach literackich i marzeniu, jakim było zostanie pisarzem. Co ciekawe, to właśnie ojcu, Ernesto Vargasowi Maldonado, zawdzięczamy to, że Llosa został tak wybitnym pisarzem, którego przekorność nie pozwoliła postępować zgodnie z wolą ojca. Obok dzielenia się z refleksjami dotyczącymi literatury, Llosa prowadzi nas przez świat polityki, mówiąc wprost o swoich poglądach i programie mającym naprawić i zrewolucjonizować Peru, które pogrążone było w chaosie i nędzy, a ludziom nieustannie zagrażały ataki terrorystyczne organizowane przez Świetlisty Szlak. Niestety, z wielu względów Llosa nie uzyskał mandatu prezydenckiego. Choć może dla nas, czytelników, to dobre rozwiązanie. Nie wiadomo czy dane byłoby nam lubować się w jego powieściach, a już na pewno nie w takiej ilości.