Wobec wielkich nazwisk odczuwam lęk, pewien
niepokój, podchodzę do nich z dystansem i zawsze dopuszczam możliwość, że ich nie
zrozumiem. Przez lekturą staram się dowiedzieć jak najwięcej, zorientować,
czego mogę się spodziewać, aby nie być całkowicie zaskoczoną. Jednak tym razem
stałam się ofiarą przypadku.
Kilka z esejów o literaturze Mario Vargasa Llosy sprawiło,
że od razu poszłam do biblioteki po wybrane książki, wśród których znalazła się
Śmierć w Wenecji Tomasza Manna. Skusiłam
się opinią Llosy, że jest to historia złożona i głęboka, tajemnicza,
symboliczna, którą za każdym razem można odkrywać na nowo. Historia, która ma
nas zmienić. Otóż, moi Drodzy, to jedna wielka bujda.
Gustaw von Aschenbach, główny bohater noweli, to
uznany pisarz, którego sława dociera również do Wenecji, gdzie postanawia wypocząć,
co początkowo okazuje się dość trudne. Aschenbach jest perfekcjonistą stroniącym
od wszelkich zmian, zwłaszcza, gdy przystosowanie się dodatkowo utrudnia deszczowa pogoda.
Jednak tym, co nie pozwala mu opuścić Wenecji jest jego fascynacja pięknym
Tadziem. Piękny Tadzio to chłopiec, którego wieku nie znamy, dowiadujemy się
zaś, że nosi strój kąpielowy w paski, cieszy się przywilejem dłuższego snu niż
jego siostry, jest lubiany przez rówieśników i z zaciekawieniem przygląda się mężczyźnie,
który nieustannie go obserwuje i podąża
jego śladami. Ci dwaj nie zamieniają ze sobą słowa przez cały pobyt w Wenecji,
grają w kotka i myszkę, choć nie wiadomo na ile świadomie czyni to Tadzio,
wszak to ciągle dziecko. Ta niewerbalna gra kończy się śmiercią jednego z nich,
co nie jest zaskoczeniem, zważywszy na tytuł. Ktoś w końcu musiał umrzeć i
jakkolwiek okropnie to zabrzmi, cieszę się, że tak się stało, bo tym samym skończyły
się moje męki.
Nowela liczy ledwie osiemdziesiąt stron, więc byłam
przekonana, że to lektura do jednej popołudniowej herbaty, jednak przebrnięcie
przez nią powoduje, że człowiek ma ochotę napić się czegoś mocniejszego. Ta
historia jest przeintelektualizowana, patetyczna, a przede wszystkim nudna. Częściowo
winę ponosi także tłumaczenie, którego podjął się nie byle kto, bo sam Leopold
Staff. Język jest sztywny, skostniały, wyrafinowany aż do przesady. Podczas
czytania myśli krążą zupełnie gdzie indziej, wszelkie próby skupienia się
kończą się frustracją. Dotrwałam do końca tylko dlatego, że nienawidzę porzucać
książek w trakcie ich czytania, dotarło jednak do mnie, że nie należy bać się
wielkich nazwisk i tytułów. Wydaje mi się, że ludzie bardziej niż tego, że nie
zrozumieją dzieła, boją się powiedzieć, że im się ono nie podobało. No bo jak
to tak, przecież to geniusz, klasyk nad klasykami. Cóż, przestałam się bać. Śmierć w Wenecji prowadzi do agonii na
kanapie.

2 komentarze:
Będę miał na uwadze, żeby jej nie czytać :)
Wiesz, zawsze możesz spróbować :)
Prześlij komentarz