Antyutopia Orwella - czy oby na pewno fikcja?

             O "Roku 1984" George'a Orwella napisano już chyba wszystko. Powieść przeszła do historii literatury jako jedna z najwybitniejszych antyutopii. Tym razem wyjątkowo nie chcę recenzować książki, lecz nieskromnie pozwolę sobie zamieścić swój tekst, który pozwolił mi się znaleźć w gronie zwycięzców konkursu organizowanego przez portal Xiegarnia.pl.

Jaką antyutopię cenię najwyżej i dlaczego?

           

            Być może nie wykażę się oryginalnością wskazując na antyutopię, którą stworzył George Orwell, jednak to właśnie jej futurystyczny obraz wstrząsa mną nieustannie najbardziej za każdym razem, gdy sięgam po „Rok 1984”.

             Dlaczego tak bardzo cenię właśnie tę antyutopię? Może dlatego, że tak niesamowicie przeraża mnie fakt, iż Orwell ponad 60 lat temu stworzył wizję, której poszczególne aspekty przekładają się na współczesną rzeczywistość. Ten niesamowity wizjoner przewidział technologizację, cyfryzację, monitorowanie i obserwowanie. Jego antyutopia, choć czerpiąca swoje źródło z autentycznych wydarzeń, jest fikcją. Jednak czy niczym nieograniczona wolność słowa, czynu, wyboru nie są ówczesną fikcją? Nie chcę zbyt daleko posuwać się w moich subiektywnych rozważaniach, ale czy przez to co dzieje się wokół nas nie mamy czasami poczucia schizofreniczności? Z jednej strony słyszymy skandujących i propagujących ideę wolności, z drugiej słyszymy o tym, że kogoś przesłuchiwano, kogoś podsłuchiwano, innego obserwowano, a jeszcze innego zamknięto za niewinność. Absurdalne sytuacje, których doświadczamy wielokrotnie wskazują na to, że nie my decydujemy o sobie, ale „góra”. Czy w dużym uproszczeniu nie do tego sprowadzała się londyńska antyutopia?

            George Orwell wykreował antyutopię, która chyba nigdy nie straci na ważności. Można o niej powiedzieć, że jest uniwersalna, bo nie ważne czy czytano ją w latach 50. ubiegłego wieku, współcześnie, czy będzie się ją czytało za kilkadziesiąt lat, zawsze będzie można ją do czegoś odnieść. To świadczy o jej niemalejącej wartości.