czwartek, 19 lutego 2015

"Niech nie ośmielą się wydawać sądów o wódce ci, którym nie jest ona potrzebna"

         
                    „Pisz, gdy jesteś pijany. Redaguj, gdy jesteś trzeźwy” Ernest Hemingway

     Wyobrażałam sobie, że będę sławną pisarką. W myślach odbywałam spotkania autorskie, widziałam zgromadzone tłumy, udzielałam wywiadów, zdobywałam nagrody. Cóż, rzeczywistość szybko zweryfikowała moje plany, bo najzwyczajniej w świecie okazało się, że pisać to ja nie umiem. Ale wyobrażenia o pisarzach pozostały żywe. Zawsze wyobrażałam sobie pisarzy w trakcie procesu twórczego. Duże biurko, stara maszyna do pisania, przyciemnione światło i… lampka wina. Jestem w stanie pozbawić pisarza biurka i maszyny, ale wina nie, ot co.
O tym, że alkohol dodawał mocy twórczej, słyszeliśmy nie raz. Kto bez wysokoprocentowych trunków nie wyobrażał sobie pracy? Vladimir Nabokov, Marek Hłasko, Charles Bukowski, Ernest Hemingway. Ten ostatni miał tak zniszczoną wątrobę, że pod koniec życia, jeśli wierzyć George’owi Plimptonowi, amerykańskiemu dziennikarzowi, wystawała jak „długa, tłusta pijawka”. Ulubionym trunkiem Charlesa Baudelaire’a była „zielona wróżka”, czyli absynt. Jednak sam absynt to za mało, pisarz dodawał do niego ocet i kroplę atramentu. Po co? Ciężko znaleźć odpowiedź. Zaś Johann Wolfgang Goethe miał bardzo dobre uzasadnienie dla dwóch litrów wina dziennie – bez tego weny nie będzie.

„Jeśli chcesz, możesz pisać po pijanemu, ale bądź na czczo, kiedy będziesz to czytał” Andre Gide 

     Alkohol to niejedyne używki, którymi wspomagali się artyści. Od narkotyków nie stronił Stanisław Ignacy Witkiewicz, który przez niemal trzydzieści lat pisał i malował pod ich wpływem. Nie zdziwicie się, gdy na obrazach traficie na skróty lub nazwy informujące o tym, pod wpływem jakiej substancji tworzył. Stephen King, który w latach osiemdziesiątych zmagał się z silnym uzależnieniem od alkoholu, narkotyków i leków, przyznaje, że do dziś nie jest w stanie sobie przypomnieć pracy nad niektórymi książkami. Co niektórzy ze swojego uzależnienia byli w stanie uczynić życiową dewizę. Truman Capote mawiał „Jestem alkoholikiem. Jestem narkomanem. Jestem homoseksualistą. Jestem geniuszem", a heroinistia William S. Burroughs twierdził, że "Heroina nie jest, jak alkohol czy marihuana, sposobem na większą przyjemność z życia. Heroina nie daje kopa. To styl życia".

"Portret Neny Stachurskiej"
S.I. Witkiewicz 

Zamiast alkoholu… żelki!


     Na szczęście nie wszyscy piją i ćpają, niektórzy do pisania siadają… nago. Tak można wnioskować po zachowaniu Victoria Hugo, który swojemu majordomusowi kazał chować wszystkie ubrania, aby nie mógł wyjść z domu. Niektórzy zaś zakładają na siebie swoje ulubione ubrania – Zygmunt Miłoszewski stary polar, Joanna Bator bawełniane kimono, a alkohol i narkotyki zastępują napojami pozbawionymi procentów i słodyczami. Wspomniana Joanna Bator zawsze ma na biurku zaparzoną zieloną herbatę, a Grażyna Plebanek preferuje zaś herbatę czarną i mocną. Kawa  i żelki to ulubiony zestaw Łukasza Orbitowskiego, a torcik wedlowski to numer jeden tegorocznego laureata „Paszportów Polityki”.
     O upodobaniach pisarzy, tych alkoholowych i słodkich, można napisać wiele. Wiecie, że biurko wcale nie jest takim oczywistym miejscem do pisania? Niektórzy wolą dywan albo wannę… ale o tym innym razem.
  



Przy pisaniu tego tekstu korzystałam z dwuczęściowego cyklu „Pisarze i alkol” autorstwa Jakuba Nikodema, który ukazał się na portalu xiegarnia.pl oraz tekstu Joanny Noiszewskiej „Jak oni piszą?” („Twój Styl” 3(296), s. 138-141)
 

1 komentarz:

Anonimowy pisze...

Szczerze mówiąc, nie wyobrażam sobie procesu twórczego przy lampce wina. Artyści mocniej odczuwają i przeżywają ten świat. Piją, żeby złagodzić emocje (czasem piją też ku pokrzepieniu swojego serca). Wino jest dobre do obiadu, a na uczucia niestety lepsza jest wódka.