On wrócił

     On wrócił Timura Vermesa to powieść, która zrobiła niezwykłą furorę, zwłaszcza w Niemczech. Źródłem popularności tej książki jest prosty i jednocześnie przerażający pomysł – przywrócenie do życia Adolfa Hitlera.

     Adolf Hitler pewnego dnia w niewyjaśnionych okolicznościach budzi się po prawie siedemdziesięciu latach drzemki. Wszystko się zmieniło – Republiką Federalną Niemiec rządzi kobieta, na ulicach nie widać ani jednego pracownika SA, bunkrów też jakoś mało, za to wariatów sprzątających psie odchody mnóstwo. Hitler ma misję – dotrzeć ze swoim programem odbudowy kraju do jak największej liczby ludzi. Zbieg okoliczności sprawia, że zostaje wzięty za komika, który dzięki swojemu kontrowersyjnemu zachowaniu i nieustannemu byciu „w roli”, staje się telewizyjną gwiazdą.

     Vermes uczynił z Hitlera pierwszoosobowego narratora, dzięki czemu książka jest przesiąknięta ciężkim, niemieckim humorem. Powieść nie jest bodźcem do zastanawiania się nad tym co by było, gdyby. Współczesny świat daje niestety zbyt wiele powodów do myślenia o tym, co jest teraz. Vermes w dość osobliwy sposób przemycił spostrzeżenia (być może swoje) dotyczące współczesnej kultury, sztuki, postępu technologicznego, obyczajowości. To właśnie fragmenty, w których Hitler zadziwia się telewizorem, Internetem czy telefonem, są jedynymi wartymi uwagi.

     On wrócił to debiut niemieckiego prozaika. Zadziwia mnie ilość sprzedanych książek (jak podaje wydawca jest to ponad 700 tysięcy), dziwi nie wykorzystany potencjał. Choć pomysł nie jest najświeższy, niesie za sobą dużo możliwości. Tymczasem autor uraczył czytelników kilkoma banałami, dość powolną akcją dotyczącą ciągle tego samego i marnym zakończeniem.